Kącik dla rodziców

Fragment pracy magisterskiej arch. Moniki Dominik, "Wpływ otoczenia na rozwój dziecka", Wydział Architektury, Politechnika Warszawska

 

Dziecko w momencie narodzin nie ma świadomości ani woli. Dopiero je tworzy - tworzy człowieka poprzez "indywidualną aktywność, która jest jedynym środkiem rozwoju: stwierdzenie to jest prawdziwe zarówno w odniesieniu do dziecka w wieku przedszkolnym jak i młodych ludzi w szkole podstawowej oraz średniej"[1]. Dziecko rozpoczyna swój rozwój od pierwszych chwil obcowania z otoczeniem. Jak to możliwe? Dzieje się tak dzięki niezwykłej wrażliwości dzieci na to, co je otacza. Wszystko wokół budzi ich niezmierne zainteresowanie i entuzjazm, dzięki którym każde doświadczenie trafia w głąb dziecka. Montessori mówi, że nie przyswaja tego swoim umysłem a całym swoim życiem. W jednej z książek tak pisze: "dziecko tworzy swe własne 'duchowe ciało' poprzez używanie rzeczy ze swojego otoczenia. Nazwaliśmy ten typ umysłu - "chłonnym umysłem"[2]". Chłonny umysł to jeden z najważniejszych terminów jednoznacznie kojarzących się z pedagogiką Montessori.

[1] Maria Montessori, The Absorbent Mind, The Theosophical Publishing House Adyar Madras, Indie 1949, str.8, tłumaczenie własne

[2] tamże, str. 36, tłumaczenie własne

 

W rozwoju dziecka od narodzin do 6-stego roku życia wyróżnia się dwa podokresy: od 0 do trzech lat oraz od trzeciego do szóstego roku życia. Pierwszy - to czas bezkrytycznego przyjmowania wszystkiego, co znajduje się w otoczeniu zarówno pozytywnych jak i negatywnych doświadczeń. Od trzeciego roku życia, kiedy dziecko wytworzyło już podwaliny swojego charakteru, proces ten przebiega w sposób bardziej świadomy. W wieku sześciu lat zdolność chłonnego umysłu zanika. Dziecko czyni wszystko z otoczenia częścią swego umysłu: "nawyki, zwyczaje, religię"[1].

Z kluczowych pierwszych sześciu lat życia, czas od narodzin do drugiego roku życia jest niezmiernie istotny, gdyż wówczas w sposób zasadniczy kształtuje się ludzka osobowość.

[1] tamże, str. 36, tłumaczenie własne

 

"Zatem powinniśmy zauważyć, że dziecko dysponuje osobowościa, którą pragnie rozwijać; przejawia inicjatywę, samo wybiera swoją pracę, trwa w niej, zmienia ją w zgodzie z wewnętrznymi potrzebami; nie unika wysiłku, a raczej go poszukuje, i z wielką radością pokonuje wszelkie przeszkody w ramach swoich możliwości. Jest towarzyski do takiego stopnia, że pragnie dzielić się ze wszystkimi swoimi sukcesami, odkryciami i swoimi małymi zwycięstwami...'Czekaj, gdy obserwujesz' - to jest motto dydaktyka"[1].

[1] Maria Montessori , Dr. Montessori's own handbook , Nowy Jork, 1914r. str. 77, tłumaczenie własne

 

Umiejętności społeczne są zdobywane poprzez społeczne doświadczenia np.: dziecko uczy się czekać na swoją kolej, nie dlatego, że ktoś tak powiedział. To fakt, który odkryło poprzez społeczne doświadczenia. Uwewnętrznia te zasady, dzień po dniu funkcjonując w tym samym środowisku.

Dziecko nie rodzi się z wykształconą wolą. Buduje ją od podstaw na tyle skutecznie i trwale na ile pomaga mu w tym otoczenie, a co za tym idzie również dorosły, który stanowi istotny jego element. Zadaniem dorosłych jest "stopniowe wprowadzanie dziecka do świata opartego na porządku i do ograniczeń, jakie niesie ze sobą codzienne życie"[1]. Dzieci poprzez obcowanie z rutyną jak i ładem zewnętrznym tworzą swój ład wewnętrzny. Dlatego otoczenie musi być uporządkowane. Dzieci mają wrodzoną ogromną potrzebę porządku, którą środowisko przedszkolne jak i rodzinne powinno wspierać, bo to właśnie ono odgrywa bardzo ważną rolę w rozwoju charakteru u dzieci.

W książce "Montessori from the start" autorstwa Pauli Polk Lillard oraz Lynn Lillard Jessen – matki i córki współzałożycielek the Forest Bluff School w Lake Bluff, szkoły Montessori, osób o wielkim autorytecie i doświadczeniu w podążaniu za założeniami pedagogiki, autorek warsztatów pomagających być lepszymi rodzicami – szczególną uwagę zwraca się na trzy aspekty konieczne do kształtowania woli u dzieci poniżej szóstego roku życia:

  • przygotowanego dorosłego;
  • przygotowane otoczenie;
  • wolność z odpowiedzialnością

[1] www.bycrodzicami.pl/montessori-w-domu/rozwoj-woli-u-dzieci-ponizej-szostego-roku-zycia/, dostęp: 01.2013

 

 

Zapraszamy do przeczytania artykułu na temat rozwoju woli u dzieci poniżej szóstego roku życia.

UWAGA! Ten serwis używa cookies i podobnych technologii.

Brak zmiany ustawienia przeglądarki oznacza zgodę na to. Czytaj więcej…

Zrozumiałem

Nowe zasady dotyczące cookies

W ramach naszej witryny stosujemy pliki cookies w celu świadczenia Państwu usług na najwyższym poziomie, w tym w sposób dostosowany do indywidualnych potrzeb. Korzystanie z witryny bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zamieszczane w Państwa urządzeniu końcowym. Możecie Państwo dokonać w każdym czasie zmiany ustawień dotyczących cookies.

Zmiana ustawień w popularnych przeglądarkach

Internet Explorer 9.0

Z menu przeglądarki (prawy górny róg): Narzędzia > Opcje Internetowe > Prywatność, przycisk Witryny. Suwakiem ustawiamy poziom, zmianę zatwierdzamy przyciskiem OK.

(Więcej na stronie o przeglądarce Internet Explorer)

Mozilla Firefox

Z menu przeglądarki: Narzędzia > Opcje > Prywatność. Uaktywnić pole Program Firefox: „będzie używał ustawień użytkownika”.
O ciasteczkach (cookies) decyduje zaklikanie – bądź nie – pozycji Akceptuj ciasteczka.
(Więcej na stronie o przeglądarce Mozilla Firefox)

Google Chrome

Trzeba kliknąć na menu (w prawym górnym rogu), zakładka Ustawienia > Pokaż ustawienia zaawansowane. W sekcji „Prywatność” trzeba kliknąć przycisk Ustawienia treści. W sekcji „Pliki cookie” można zmienić następujące ustawienia plików cookie:
Usuwanie plików cookie
Domyślne blokowanie plików cookie
Domyślne zezwalanie na pliki cookie
Domyślne zachowywanie plików cookie i danych stron do zamknięcia przeglądarki
Określanie wyjątków dla plików cookie z konkretnych witryn lub domen
(Więcej na stronie o przeglądarce Chrome)

Opera

Z menu przeglądarki: Narzędzie > Preferencje > Zaawansowane.
O ciasteczkach decyduje zaznaczenie – bądź nie – pozycji Ciasteczka.
(Więcej na stronie o przeglądarce Opera)

Safari

W menu rozwijanym Safari trzeba wybrać Preferencje i kliknąć ikonę Bezpieczeństwo. Tu wybiera się poziom bezpieczeństwa w obszarze ,,Akceptuj pliki cookie”.
(Więcej na stronie o przeglądarce Safari)